Digitale Geletterdheid vanaf groep 1 tot en met de examenklas

Rond de zomer 2019 biedt de coordinatiegroep van Curriculum.nu de bouwstenen voor de nieuwe kerndoelen voor het basisonderwijs, speciaal onderwijs en voortgezet onderwijs aan aan de minister van onderwijs.

 

Kerndoelen geven aan wat leerlingen in een bepaald deel van hun opleiding moeten kennen en kunnen. Het zijn streefdoelen met veel ruimte voor eigen invulling. De bouwstenen bevatten onder andere het nieuwe leergebied Digitale Geletterdheid. Je moet dan denken aan mediawijsheid, informatievaardigheden, computational thinking en ICT-vaardigheden.

Vakoverstijgend

Het is de bedoeling dat dit leergebied vakoverstijgend aangeboden gaat worden als doorlopende leerlijn van groep 1 op de basisschool tot en met de examenklas van het voortgezet onderwijs. De invoering van deze doorlopende leerlijn zal een behoorlijke klus worden voor het onderwijs. Het gaat immers niet alleen om nieuwe leerstof maar ook om het professionaliseren van onze leraren. En dus om het creëren van tijd en ruimte, het klaar maken van de ICT-infrastructuur en om het kunnen beschikken over genoeg devices (tablets en laptops).

Drie jaar geleden zijn we binnen Openbaar Onderwijs Groningen het project Digitale Geletterdheid gestart. Er zijn in korte tijd enorme stappen gezet. Het project heeft tot doel een doorlopende leerlijn Digitale Geletterdheid van groep 1 van de basisschool tot en met de examenklas in het voortgezet onderwijs te ontwikkelen. Maar het heeft vooral tot doel de digitale geletterdheid binnen de scholen te verbreden.

Spacetime-Layer app

Op de scholen van Openbaar Onderwijs Groningen hebben we in de afgelopen jaren op dit vlak forse stappen gezet en daar kunnen we straks veel profijt van hebben. Een prachtig voorbeeld van hoe Digitale Geletterdheid ingericht kan worden zien we op  de Oosterhogebrugschool met Patrick Trentelman als ambassadeur. Hij laat in zijn klas wekelijks zien hoe Digitale Geletterdheid het leren voor leerlingen leuker en interessanter kan maken. Zijn Spacetime-Layers app, die hij met zijn leerlingen ontwikkeld heeft, is inmiddels in heel Nederland bekend en ook zelfs daarbuiten. Echt geweldig.

Deelprojectleiders per school

Onze scholen in het basisonderwijs zijn gigantisch aan de slag gegaan. Iedere school kreeg deelprojectleiders die als taak hadden de leerlijn voor de school uit te werken en de collega-leraren te ondersteunen. Inmiddels zijn er maar liefst 7 basisscholen die de leerlijn volledig van groep 1 tot en met groep 8 toepassen. Ongelofelijk knap. Je ziet dan ook echt wat leerlingen al kunnen op dat gebied. De resultaten zijn enorm.

Integratie in het onderwijs

Op de Meander, de Beijumkorf en het Karrepad (bijna afgerond) zijn inmiddels ICT-labs ingericht waar de leerlingen met Digitale Geletterdheid aan de slag kunnen. De Brederoschool en de Hadynschool waren al eerder begonnen met digitale geletterdheid en hebben het inmiddels volledig in het onderwijs geïntegreerd. Op de Hadynschool is digitale geletterdheid met techniek vervlochten. Bij de Bredero met duurzaamheid.  Er gebeuren teveel mooie dingen op dit gebied in onze basisscholen om het hier allemaal te kunnen noemen.

Meer kansen voor speciaal onderwijs

In het speciaal onderwijs biedt digitale geletterdheid onverwachte kansen. Zo brengt een leerling met Canadese gegevens gebieden in kaart waar mogelijk munitie ligt. Zonder digitale middelen zou een leerling met deze beperkingen dit onmogelijk hebben kunnen doen. Juist het speciaal onderwijs heeft baat bij gepersonaliseerd onderwijs en Digitale Geletterdheid. Het geeft deze groep leerlingen veel meer kansen!

Ook in het voortgezet onderwijs zijn indrukwekkende stappen gezet. Op het Praedinius Gymnasium, het Harens Lyceum, het Montessori Lyceum Groningen en het Kamerlingh Onnes zijn de afgelopen jaren E-labs gerealiseerd waar leerlingen met, over en aan Digitale Geletterdheid werken. Dat geeft inspirerende voorbeelden.

Media, Art and Design

Bij het Kamerlingh Onnes zijn onze collega’s al ruime tijd bezig met MAD (Media Art and Design), waar Digitale Geletterdheid gecombineerd wordt met de kunstvakken. Het Kamerlingh Onnes is onlangs zowel door de jury-, als het  publiek verkozen tot winnaar van de regionale onderwijsprijs. Ze gaan nu door naar de landelijke finale. Een groot compliment voor deze prestatie!

Onderwijs op maat

Onze vmbo scholen hebben dit jaar Kunskapsskolan geïntroduceerd, waarbij leerlingen met laptops onderwijs op maat krijgen aangeboden. Voor deze groep leerlingen een fantastische kans. Ook onze Topsport Talentschool doet op dit gebied fantastische dingen. Zij hebben onder andere via It’s learning onderwijs op maat een nieuwe invulling gegeven.

Stabiele en betrouwbare infrastructuur

Een belangrijke succesfactor voor Digitale Geletterdheid is een stabiele en betrouwbare ICT infrastructuur. De afgelopen periode zijn we van een instabiele infrastructuur naar een moderne infrastructuur getransformeerd. De eerste acht scholen zijn in de herfstvakantie met succes naar de nieuwe infrastructuur gemigreerd. De rest volgt in het voorjaar. Ook zijn we nagenoeg klaar met een normenkader voor devices (apparaten). Op basis van dit normenkader kunnen we gerichte keuzes maken welke scholen versterkt moeten worden met betere devices.

Op de goede weg

We zijn er nog lang niet, dat weten we zeker. Inmiddels komt de PO-raad echter wel op bezoek bij de Meander om te kijken hoe bij ons Digitale Geletterdheid wordt ingevuld. Ook komen er delegaties uit andere landen bij ons kijken. Kennisnet heeft zelfs inmiddels filmpjes over ons gemaakt.

Tot slot zijn al deze ontwikkelingen ook opgemerkt door Microsoft en Cisco. We zijn, als één van de twintig onderwijsinstellingen van Nederland,  toegetreden tot de Microsoft Focusgroep Onderwijs en tot de Onderwijsgroep van Cisco. Dit geeft ons een voorsprong als het gaat om kennis en informatie met betrekking tot de nieuwste ontwikkelingen en de toepasbaarheid daarvan in het Onderwijs. Daarnaast staan de leveranciers ook klaar om ons daar waar nodig te ondersteunen op gebieden van o.a. kennis, middelen, training en marketing.

Genoeg om trots op te zijn!