Leraren aan het roer voor nieuwe onderwijsdoelen

‘Laat voorstellen van de leraren en schoolleiders de basis vormen voor het herzien van het curriculum. Zorg voor voldoende tijd, ruimte en middelen voor het onderwijsveld. En veranker Digitale geletterdheid en Burgerschap in het curriculum’. Dit zijn de belangrijkste adviezen van Curriculum.nu vandaag aan minister Slob (onderwijs) bij de overhandiging van de voorstellen voor de basis van de herziening van de kerndoelen en eindtermen. 

 

Deze curriculumherziening moet ervoor zorgen dat de landelijk vastgelegde onderwijsdoelen leerlingen nog beter voorbereiden op hun persoonlijke, maatschappelijke en werkende leven. De aanleiding voor de curriculumherziening is een breed gevoelde noodzaak om het curriculum integraal en samenhangend te actualiseren. Het curriculum is al tenminste dertien jaar oud en is op onderdelen wel vernieuwd, maar ad hoc en versnipperd, naar aanleiding van incidenten en van buiten- of bovenaf. Ook zijn de kerndoelen voor de basisscholen en die van het voortgezet onderwijs los van elkaar ontwikkeld en deze sluiten niet goed op elkaar aan. De leerling heeft daar last van. Vanuit de politiek werd daarnaast het belang aangegeven van twee nieuwe leergebieden: digitale geletterdheid en burgerschap. Bij de huidige herziening zijn voor het eerst leraren en schoolleiders zelf aan zet.

Meedenken en doen

In de periode maart 2018 tot oktober 2019 hebben 125 leraren en 18 schoolleiders uit het primair onderwijs, speciaal onderwijs en alle sectoren in het voortgezet onderwijs in ontwikkelteams de benodigde kennis en vaardigheden vastgelegd voor negen leergebieden. In vijf consultatierondes hebben ze daarbij feedback opgehaald bij collega-leraren en –schoolleiders, wetenschappers, lerarenopleiders, vervolgonderwijs en vakverenigingen. Ook haalden zij feedback op bij leerlingen, ouders, maatschappelijke organisaties en het bedrijfsleven. Gemiddeld dachten per ronde zo’n 6000 mensen mee. Niet eerder was er zo’n brede betrokkenheid bij het ontwikkelen van de basis voor kerndoelen en eindtermen. Namens Openbaar Onderwijs Groningen deden verschillende mensen mee in de Ontwikkelteams: Jacob Boetjer (Sport en Bewegen), Hiltje Rookmaker (Sport en Bewegen), Marit Tuik (Nederlands) en Koen Buiter (Digitale geletterdheid). Daarnaast hebben we ook nog een aantal ontwikkelscholen die feedback geven en meedenken: De Vuurtoren, Montessori Lyceum (Kunst & Cultuur) de Swoaistee (Burgerschap), Praedinius Gymnasium (Rekenen en Wiskunde) en de Groninger Buitenschool (Digitale Geletterdheid).

Kern en keuze

De leraren en schoolleiders hebben in de kern beschreven wat belangrijk is voor alle leerlingen. Dit is zo uitgewerkt dat de overgang van basis- naar voortgezet onderwijs voor leerlingen soepeler verloopt met een sterke verbinding tussen vakken en leergebieden. De opbrengsten van de ontwikkelteams zijn geen concreet lesmateriaal voor in de klas, maar vormen de basis voor de herziening van de kerndoelen. Dit betekent dat lerarenteams meer eigen keuzes in de leerstof kunnen maken. Dat vraagt elke leraar om een hoge mate van eigenaarschap. Door straks in de kerndoelen de kern bondig te beschrijven, dringen we de overladenheid voor de leerlingen terug en ontstaat de benodigde keuzeruimte voor leraren. De belangrijkste veranderingen lees je in de onderstaande bijlage.

Tijd en ruimte 

Het onderwijs heeft momenteel te maken met complexe vraagstukken die grote impact hebben op de scholen. De werkdruk is hoog en het tekort aan leraren in het primair onderwijs en voor bepaalde vakken in het voortgezet onderwijs zijn een zorg. Om te zorgen dat deze curriculumherziening ook echt in de klas landt, is het van groot belang dat leraren en schoolleiders tijd en ruimte krijgen om hier vorm aan te geven, maar bijvoorbeeld ook voor (bij)scholing als dat nodig is.

Betrokkenheid behouden en uitbreiden

Na politieke besluitvorming moet de focus liggen op een bredere informatievoorziening aan en betrokkenheid van scholen. Curriculum.nu vindt het van essentieel belang dat het onderwijsveld actief betrokken blijft bij de herziening van het curriculum. Dáár in het onderwijsveld moet het immers gebeuren! Leraren, schoolleiders en leerlingen hebben als geen ander een beeld van wat nodig is voor hun leerlingen. Als verder vervolg is het advies dat de herziening voor het onderwijs voor de bovenbouw van het voortgezet onderwijs volgens dezelfde werkwijze wordt uitgewerkt.

Openbaar Onderwijs Groningen

Het is ontzettend inspirerend om te zien dat de scholen van Openbaar Onderwijs Groningen al volop bezig zijn met de doorlopende leerlijnen zoals Digitale geletterdheid, Engels, Kunst en Cultuur en nu ook Burgerschap. Niet omdat het moet maar omdat het van groot belang is voor elke leerling!